Topish

Kengaytirilgan filtrlar
Keyin nashr etilgan
Avval chop etilgan

Qidiruv natijalari

##search.searchResults.foundPlural##

  • “ҲИБАТ-УЛ-ҲАҚОЙИҚ” АСАРИ ЛЕКСИКАСИДА АНТОНИМО-СИНОНИМИК МУНОСАБАТЛАРНИНГ АКС ЭТИШИ

    Насиба САЙИДИРАХИМОВА (Muallif)

    Сўнгги йилларда антонимия ва синонимия ҳодисаси нафақат тилнинг лексик сатҳи объекти, балки бошқа сатҳларда ҳам кенг кузатилувчи кўпқиррали лингвистик ҳодиса сифатида талқин этилмоқда. Шу кунгача мазкур масала бўйича олиб борилган қатор тадқиқотлар шуни кўрсатадики, биринчидан лексемаларнинг маъно муносабатига кўра турлари сифатида қаралувчи синоним ва антонимлар, аслида бир парадигмада турган бўлишига қарамай, улар тилда айро ҳолатда ўрганилиб келинди, иккинчидан, улар фақат лексик-семантик сатҳ объекти сифатида тадқиқ этилиб, таҳлилга тортилди. Шу боис, ушбу мақолада асосий эътибор ҳар иккала ҳодисани систем-структур тилшунослик нуқтаи назаридан ёндошган ҳолда муайян парадигмада ўрганишга қаратилади ва унда “Ҳибат-ул ҳақойиқ” асари лексикасида антонимо-синонимик муносабатларнинг акс этиши лингвистик асосланиб, таҳлил этилади.

    47-50
    17
    3
    2026-08-03

  • ДИН ВА ДАВЛАТ МУНОСАБАТИНИ ЎРГАНИШНИНГ КОНЦЕПТУАЛ УСУЛЛАРИ

    Абдулла МИРЗАХОДЖАЕВ (Muallif)

    В статье, озаглавленном «Концептуальные методы исследования взаимоотношений религии и государства» автор, анализируя теории государственно-конфессиональных отношений, емко отметил и систематизировал основные подходы ученых разных стран. Анализ теоретико-методологических основ взаимоотношений религии и государства является одним из приоритетных направлений религиоведения, которое способствуют пониманию и формированию эффективного взаимодействия религии и государства. В этой связи данное исследование может стать концептуально-методологической базой структурирования национальной политики в области межконфессиональных и государственно-конфессиональных отношений по пути дальнейшего укрепления духовной безопасности страны.

    111-114
    8
    2
    2026-08-03

  • ABU NASR FOROBIYNING KALOM ILMIGA MUNOSABATI

    Iroda TO‘LQINOVA (Muallif)

    Ushbu maqola buyuk mutafakkir Abu Nasr Forobiyning “Ihso al-ulum ” asaridagi kalom ilmiga oid qarashlarini tahlil qilishga bag 'ishlangan. Asarda Forobiy о ‘sha davrlarda mavjud bo ‘Igan ilmlarni besh bo ‘limga bo ‘lib, oxirgi bo ‘limda о ‘zining kalom ilmiga munosabatini bildiradi. Forobiy “Ihso al-ulum ”da kalom ilmiga oid eng mukammal la ’riflardan birini beradi. Shuningdek, muallif Forobiyning kalom ilmiga bergan ta’rifini va uning ushbu Um haqida qarashlarini yoritgan. Manbalarda kalom ilmiga oid dastlabki la ’rifni Forobiy bergan degan ma ’lumotlar ham keltirilgan ho ‘lib, maqolada ularning qay darajada asosli ekani yoritiladi.

    64-68
    135
    9
    2026-05-22

  • MUHAMMAD SHAHRISTONIYNING DINIY BAG‘RIKENGLIK PRINSIPI

    Mumin Mirzo Murodjon o‘g‘li ABDUPATTAYEV (Muallif)

    Ushbu maqolada XI-XII asrlar mashhur olimi Muhammad iбn Abdulkarim Shahristoniy qalamiga mansub “al-Milal va-n-nihal” asarida dinlarga bo‘lgan munosabat yoritilgan. Olim o‘z asarida dinlarni obyektiv tadqiq etgan. Allomaning dinlarga bo‘lgan bag‘rikeng munosabati bugungi kunda dinlararo muloqotni to‘g‘ri tashkil etishda dasturulamal bo‘lib xizmat qiladi.

    140-144
    14
    3
    2026-08-03

  • YOSHLARGA MILLIY VA UMUMINSONIY QADRIYATLARNI SINGDIRISHDA TILGA QADRIYATLI YONDASHUV

    Durdova LUTFULLAYEVA, Nasiba SAYIDIRAXIMOVA (Muallif)

    Ushbu maqolada 0‘zbekiston Respublikasining 2025-yil 25-fevralda qahul qilingan “O'zbekiston Respublikasida fuqarolarning vijdon erkinligini ta ’miniash va diniy sohadagi davlat siyosati konsepsiyasini tasdiqlash to‘g‘risida”gi Qonuni (O‘RQ-1037-son) tahlil qilinadi. Mazkur hujjat diniy erkinlik va davlat nazorati о ‘rtasidagi muvozanatni ta’minlash, shuningdek, konfessiyalararo totuvlikni mustahkamlashga qaratilgan. Maqolada qonunning asosiy qoidalari, uning amaliy ahamiyati va mamlakatda diniy siyosatning shakllanishidagi roll ко ‘rib chiqiladi.

    71-75
    147
    3
    2026-05-14

  • ЖАДИД МАКТАБИ ВАКИЛЛАРИНИНГ ХАТТОТЛИК ВА КИТОБАТ САНЪАТИГА БЎЛГАН МУНОСАБАТЛАРИ

    Ҳусен ДЖУРАЕВ (Muallif)

    Мазкур мақолада Туркистон жадидчилик ҳаракати ва унинг маънавий-маърифий асосларининг моҳияти, жадидларнинг халқ тафаккурини ўстириш, маънавиятини бойитиги йўлида олиб борган курашлари, жадидчилик гояларининг Туркистонга тарқалишида миллий матбуот, бадиий адабиёт, хатпютлик ва китобат санъатининг аҳамияти ҳамда уларнинг ижодида Миллий истицлол гоясининг ифодаланишидаги ўзига хосликларни ўрганиш назарда тутилган. Ушбу мавзудаги мақолани ўрганиш ҳозирда ёшлар тарбиясида долзарб булиб қолмоқда.

    16-23
    16
    7
    2026-05-15

  • ХОЖА ЮСУФ ҲАМАДОНИЙ ИНСОННИНГ БОРЛИҚҚА МУНОСАБАТИНИНГ МЕЪЁРИ ҲАҚИДА

    Гулчеҳра НАВРЎЗОВА (Muallif)

    Макрлада Хожагон тасаввуфий таълимотининг асосчиси, Бухарой Шарифнинг Биринчи Пири Абдулхолиқ Ғиждувонийнинг устози Хожа Юсуф Ҳамадоний (1048-1141) асарларидан бири бўлган ‘Ъорлиқнинг инсонга бўйсундирилганлиги хақида ” рисоласида баён этилган инсоннинг ҳозирги кундаги ауамияти асосланган. Асардаги бош гоя инсонни борлиққа муносабатининг эҳтиёжи асосида бўлиши, борлицдаги неъматлардан фойдазанишдаўз уади, миҳдори, ўлчов доираси ва даражасини билиши бутун борлиқни мувозанатини сакрашга асос бўла олиши далилланган.

    3-8
    46
    4
    2026-05-16

  • ИСЛОМДАГИ ТАҚИҚЛАР: АҚИДАВИЙ ЙЎНАЛИШЛАР ОРАСИДАГИ ЁНДАШУВЛАР

    Дилфуза ЗАКИРОВА (Muallif)

      Мақолада исломдаги ақидавий йўналишлар орасидаги ёндошувлар илмий жиҳатдан таҳлил қилинди. Ислом таълимотига кўра, табиатдаги кичик ҳужайралардан тортиб, энг катта сайёраларгача ҳаммаси илоҳий қонуниятларга бўйсунади. Жамият таъсири бўлмаган муҳитда ҳам муайян мувозанат мавжуд. Мақолада исломда мавжуд диний тақиқларнинг ақидавий асослари, турли ақидавий йўналишларнинг бу борадаги ёндошувлари тадқиқ ва таҳлил қилинган.

    64-67
    23
    3
    2026-08-02

  • ИСЛОМДАГИ ТАЪҚИҚЛАР: АҚИДАВИЙ ЙЎНАЛИШЛАР ОРАСИДАГИ ЁНДАШУВЛАР

    Дилфуза ЗАКИРОВА (Muallif)

    Мақолада исломдаги ақидавий йўналишлар орасидаги ёндошувлар илмий жиҳатдан таҳлил қилинди. Ислом таълимотига кўра, табиатдаги кичик ҳужайралардан тортиб, энг катта сайёраларгача ҳаммаси илоҳий қонуниятларга бўйсунади. Жамият таъсири бўлмаган муҳитда ҳам муайян мувозанат мавжуд. Мақолада исломда мавжуд диний тақиқларнинг ақидавий асослари, турли ақидавий йўналишларнинг бу борадаги ёндошувлари тадқиқ ва таҳлил қилинган.

    55-58
    13
    5
    2026-08-03

  • Туркияда мустақил Ўзбекистон тарихининг ўрганилиши

    Солежон ТОШЕВ (Muallif)

      Мустақиллик йилларида тарихга жаҳон миқёсида, глобал ёндашув, фикрлар хилма-хиллигига имкон бериш, холисликка амал қилиш шароитида хорижий тарихшуносликка қизиқиш кескин ортди. Ўзбекистоннинг энг янги тарихини хорижий тарихшунослик асосида ўрганиш тарихий жараёнларга холисона баҳо бериш имконини беради. Ушбу мақолада Ўзбекистоннинг мустақил йиллардаги ижтимоий-сиёсий жараёнлар, маданият ва маърифат соҳасидаги ютуқлар, ички ва ташқи сиёсий жараёнлар Туркиядаги тадқиқотлар, тадқиқот марказлари маълумотлари, даврий матбуот материаллари асосида қиёсий таҳлил этилган ва мавзуга керакли илмий хулосалар тақдим этилган.

    211-215
    25
    4
    2026-08-03

  • “ИЗҲОРУЛ-ҲАҚ” ЖУРНАЛИНИНГ БАҲОИЙЛАР ҲАРАКАТИГА МУНОСАБАТИ

    Nilufar Shuhrat qizi QUDRATOVA (Muallif)

    Ушбу мақолада Туркистон ўлкасидаги ижтимоий-сиёсий ва иқтисодий жараёнлар кескинлашган бир вақтда турли оқимларининг, хусусан, баҳоийлик ғояларининг аҳоли орасида тарқатишга бўлган уринишлар ҳақида сўз боради. Бу каби ҳаракатларнинг олдини олишда ўлкадаги маърифатпарварларнинг хизмати катта бўлгани ва бунда “Изҳорул-Ҳақ” илмий-маърифий журналнинг ўрни катта бўлгани ёритилган.

    231-234
    1
    1
    2026-08-19

  • БАҒРИКЕНГЛИК – ИМОН-ЭЪТИҚОД АСОСИ ВА ТАРАҚҚИЁТ ГАРОВИ

    Ивадулла Зиятович АХРОРОВ (Muallif)

    Ушбу мақолада тарихда ўзбек халқи кўрсатган бағрикенглик намунаси, уларни бу фазилатга ундаган имон-эътиқод масаласи, Ислом динида бағрикенгликка бўлган муносабат ва бу юксак инсоний фазилат учун ислом манбаларида ваъда қилинган улкан ажру мукофотлар Қуръон оятлари ва ҳадиси шарифлар орқали ёритиб берилган.

    80-83
    14
    3
    2026-08-19

  • МАЪРИФАТПАРВАР ЖАДИДЛАРНИНГ ОИЛА ВА УНДА ХОТИН-ҚИЗЛАР ЎРНИ МАСАЛАСИГА ОИД ФИКР-МУЛОҲАЗАЛАРИ

    Мохира ЖУМАНИЯЗОВА (Muallif)

    Мазкур илмий мақолада оила, оилавий муносабатларда хотин – қизларнинг роли ҳақида маърифатпарвар жадидларнинг фикр – мулоҳазалари таҳлил этилган. Жадидлар ўз асарларида жамиятда мавжуд барча муаммоларни илмий жиҳатдан ўрганганлар ва ўзларининг якдил хулосаларини берганлар. Мақолада ана шу тахлиллардан фойдаланилган.

    97-101
    6
    0
    2026-08-03

  • Imom G‘azzoliy ilmiy merosida shariat va tariqat oʻrtasidagi murosa masalasi

    Baxtiyor ABSATTOROV (Muallif)

    Mazkur maqolada Imom G‘azzoliy faoliyatida shariat va tariqat masalasiga munosabati yoritilgan. Uning ijodida ikki masalaning bir-biriga ta’siri va murosa masalasi to‘g‘risidagi qarashlari keltirilgan. Tasavvufning nazariy-amaliy jihatlarga ega ta’limot sifatida, mutasavvuflarning inson kamolotga erishuvining amaliy, ruhiy-psixologik holati, o‘zini-o‘zi tarbiyalash va chiniqtirish jarayoni muntazam davom etadigan xodisa ekanligi asoslab berilgan. Tasavvuf ta’limotining uzun davomli yo‘li bo‘lgan tariqat, yuksaklik maqomiga elituvchi ma’rifat va o‘zlikni anglashning asosi bo‘lgan haqiqat tushunchalarining yuzaga kelishi asoslangan. Shuningdek, tasavvuf gnesologiyasi deya e’tirof etiladigan bilishning darajalari, falsafiy yo‘llari va bosqichlari tadqiq qilingan.

    29-34
    8
    5
    2026-08-03

  • ТАҚДИР ТУШУНЧАСИ, УНГА БЎЛГАН МУНОСАБАТ ВА ИНСОНДАГИ ИХТИЁР ЭРКИНЛИГИ МАСАЛАСИ

    Сарвар АБДУЛЛАЕВ (Muallif)

    Аннотация. Ушбумақолада тақдир тушунчаси борасидаги айрим файласуфлар фикрларини илмий ўрганиб қиёслаш ва шу асосда жамиятда тақдир ва инсон ихтиёр эркинлиги масаласи бўйича илмий хулосалар қилиш мақсад қилиб олинди. Тақдир борасида гап кетганда ҳамма нарса олдиндан илоҳий тарзда битиб қўйилган бўлса, инсонда ихтиёр эркинлиги йўцми; иккинчиси, инсон эркин бўлса, тақдир битиги нима? Бу саволларга айрим фалсафий мактаблар ва мутафаккирлар фикрини ўрганиш билан илмий хулосалар қилиш муҳим ва долзарбдир. Тақдир тушунчасининг бевосита диний таълимотдан экани ва жамиятда инсонлар дунёқарашига таъсири нуқтаи назаридан, айрим хулосалар диний матн ва жамиятда матҳурлик топган файласуф-адиблар фикри билан ҳам қиёсланди.

    11-16
    27
    7
    2026-04-01

  • ТОШКЕНТ ИСЛОМ МЕЪМОРИЙ ЁДГОРЛИКЛАРИ ЎРГАНИЛИШИНИНГ МАНБАШУНОСЛИК ТАҲЛИЛИ

    Санабар ДЖУРАЕВА (Muallif)

    Мақолада Буюк ипак йўли чорраҳасида жойлашган Тошкент (Шош) нинг жаҳон цивилизациясида тутган ўрни, ижтимоий-сиёсий, маданий ва маънавий ҳаёти: тасаввуф вакиллари ва олимларининг ислом фани ривожига қўшган ҳиссаси, шаҳарсозлик, мақбара, масжид ва мадрасалари, аҳоли турмуш тарзининг манбаларда ёритилиши келтирилган. Шу билан бирга, мустамлака даврида Тошкент тарихи, архитектура ёдгорлиелари ва зиёратгоҳларига рус ҳокимиятининг муносабати баён қилинган.

    3-8
    27
    5
    2026-08-03

  • SHIA TARIQATLARINING PAYDO BO‘LISH SABABLARI

    Nilufar Mahsutjanovna TO‘YCHIYEVA (Muallif)

    Mazkur maqolada shia yo‘nalishi vakillarining tasavvufga munosabati, shialikda irfon tushunchasining ahamiyati ochib berilgan. Shia tariqatlarining ilk paydo bo‘lish davri, sabablari, vakillari ko‘rsatilgan. Kubravilylik tariqatining nurbaxshiya va zahabiya yo‘nalishining shialik bilan aloqador jihatlari bayon qilingan. Shuningdek, shialik tariqatiga xos nazariy va amaliy xususiyatlar maqoladan o‘rin olgan. Bugungi kunda dunyo bo‘ylab faoliyat olib borayotgan shia tariqatlarining o‘ziga xos jihatlari yoritilgan.

    19-22
    5
    1
    2026-07-25

  • ZAMONAVIY ARAB VA O‘ZBEK HIKOYALARIDA “YUSUFNOMA” MAVZUSI

    Dilafruz Zoxriddinovna MUXIDDINOVA (Muallif)

    Mazkur maqolada zamonaviy arab va o‘zbek adabiyotida, xususan, hikoyanavisligida “Yusufnoma” mavzusi, obrazlar talqini, ma’rifiy g‘oya va mazmun, badiiy-irfoniy talqin va ramziy-majoziy ifoda, adabiy-estetik fikr, epik tavsiflar olami tahlil qilingan. Yozuvchilar payg‘ambarlar hayotiga oid qissalarga murojaatni “talmeh” sanʻatlari orqali ifodaladilar. Bu turdagi asarlarda ijodkorlarning ikki xil usulda yondashuvlarini ko‘rish mumkin: biri Payg‘ambarlar hayotidagi biron bir voqeani asar mazmuniga singdirib yuborish, ikkinchisi, asarda arxetip obrazlarni aks ettirish, ya’ni asar qahramonini o‘sha payg‘ambar ismi bilan atalishi va payg‘ambar hayotidagi voqealarni asar qahramonining hayotiga singdirib yuborish kabi usullar kuzatiladi.

    8-12
    23
    3
    2026-07-30

  • АЛИШЕР НАВОИЙ ИЖОДИДА УСТОЗ-ШОГИРД АНЪАНАСИНИНГ АКСИОЛОГИК ТАЛҚИНИ

    Мафтуна МЎМИНОВА (Muallif)

    Қадриятлар жамият тараққиётининг маҳсули сифатида замоннинг руҳи, имкониятлари, муайян ижтимоий муҳитда яшаган одамларнинг орзу-умидлари, талаб ва эҳтиёжларини ўзида акс эттиради. Шу нуқтаи назардан, халқ донишмандлиги маҳсули бўлган устоз-шогирд анъанасини аксиологик талқини Алишер Навоий ва унинг шогирдлари билан бўлган муносабатида кўриб чиқилади.

    52-54
    31
    2
    2026-08-03

  • МИЛЛАТЛАРАРО ТОТУВЛИК ВА ДИНИЙ БАҒРИКЕНГЛИК – ДИНЛАРАРО ҲАМЖИҲАТЛИК АСОСИ

    Умида ҲАСАНОВА (Muallif)

    Ўзбекистонда сўнги йилларда маънавий қадриятларимизни тиклаш жараёни билан баробар динга ва айниқса, ота-боболаримиз дини бўлиб келган исломга муносабат тубдан ўзгарди. Ислом динини ўрганиш минтақада хусусан, Ўзбекистонда қарор топган умуминсоний қадрият ва анъаналарни тадқиқ этиш, муштарак жиҳатларни кўрсатиб бериш мазкур ҳудуддаги этник гуруҳларнинг ўзаро бағрикенглик ва келишув асосида тинч-тотув яшашларига хизмат қилади.

    85-88
    10
    4
    2026-08-03

  • МУТАСАВВИФЛАРНИНГ ВАЛОЯТ ВА КАРОМАТ ХУСУСИДАГИ ҚАРАШЛАРИ

    Нилуфар TUYCHIYEVA, Мадинабону TASHBEKOVA (Muallif)

    Мақола муаллифи tasavvufdagi valiylik tushunchasi va uning etimologiyasi haqida ma’lumotlar bergan. Valiylik bilan bog‘liq karomat masalasi hamda aqidada mazkur masalaning yoritilishi haqidagi olimlarning fikrini tahlil qilgan. Tasavvuf allomalarining karomat masalasiga munosabatini va ularning manbalarida valiylikning ahamiyatini ko‘rsatib berishga harakat qilgan. Mutasavviflarning valiylikning shartlari haqidagi turli qarashlarini muhokama qilgan.

    11-15
    11
    7
    2026-08-03

  • УБАЙДУЛЛОҲХОНГА БАҒИШЛАБ ЁЗИЛГАН ФИҚҲИЙ АСАРЛАР

    Ҳамидуллоҳ АМИНОВ (Muallif)

    Ушбу мақолада шайбонийлар сулоласининг таниқли султони, 1533-1540 йилларда ҳукмронлик қилган Убайдуллоҳхонга атаб ёзилган фиқҳий асарлар ҳақида сўз юритилган. Мазкур асарларнинг муаллифлари, қўлёзмалари, ўз давридаги аҳамияти тўғрисида маълумотлар келтирилган. Убайдуллоҳхон ҳукмдор бўлиши билан бирга исломий илмларга моҳир, мутасаввиф, тасаввуфга оид шеърлар шоири, бир неча асарлар битган олим, хусусан ўзи ҳам фиқҳий асарлар ёзган бўлиб, мақолада айнан унга бағишлаб ёзилган фиқҳий асарлар тўғрисида сўз юритилган. Мақолада келтирилган янги илмий маълумотлар ёрдамида Убайдуллоҳхоннинг илмий савияси, диний ва исломий дунёқараши, олимларга эътибори, олимларнинг ҳам унга муносабати ҳам ўрганилади.

    26-30
    14
    4
    2026-08-03

  • ҲАНАФИЙ МАЗҲАБИДА ИСТЕЪМОЛ ҚИЛИШ ҲУКМЛАРИ

    Алижон РАВШАНОВ (Muallif)

    Ушбу мақолада ҳанафий мазҳабида қабул қилинган тамойиллар асосида ҳайвонларнинг (гўштини) истеъмол қилиш ҳукми жиҳатдан ҳалол ва ҳаромга ажратиш масалалари атрофлича ёритилган. Айрим ҳайвонлар бўйича бошқа фиқҳий мазҳабларнинг турлича фикрлари ҳамда уларга нисбатан ҳанафийларнинг муносабати келтирилган.

    29-32
    22
    3
    2026-08-02

  • ТУРКИСТОНДА ПРАВОСЛАВЛИК ТАРИХИ ВА УНГА МУНОСАБАТ

    Irodakhon Mukhtarovna GAFUROVA (Muallif)

    XIX аср охири – XX аср бошларида Чор Россияси томонидан босиб олинган Туркистон ҳудудига христиан дин вакиллари кириб кела бошлаган. Шу жумладан, православ черковлари қурилиб, фаолият олиб бора бошлаган. Православларни маҳаллий аҳоли кўп асрлардан бери сингдирилган бағрикенглик билан қабул қилган ва қўллаб-қувватлаган. 1965-1914 йилларда Туркистон ҳудудида бир нечта черковлар қад ростлаган, таъмирланган.

    79-82
    31
    9
    2026-08-03

  • МАДАНИЯТЛАРАРО МУЛОҚОТНИ ШАКЛЛАНТИРИШДА ИСЛОМ МАЪРИФАТИНИНГ ЎРНИ: ЯПОНИЯ МИСОЛИДА

    Одилжон ЭРНАЗАРОВ (Muallif)

    Мақолада япон халқининг жамиятдаги ўзга маданий бирликлар, жумладан, мусулмон жамоаларга муносабати, ислом динига нисбатан салбий ва ижобий қарашлар сабаблари, мусулмонлар ва япон халқи ўртасида дўстона алоқаларни шакллантириш учун маданий, ўқув-педагогик ва сиёсий даражада амалга оширилаётган тадбирлар ҳақида сўз боради. XX аср ва XXI аср бошларида япон-мусулмон алоқалари тарихи кўплаб эътиборга молик воқеалар билан бойиди. Биринчидан, Япония ҳукуматининг мусулмон мамлакатлари билан алоқалари кўлами кенгайганлиги асосий ўрин тутди. Иккинчидан, Иккинчи жаҳон урушига қадар Япония Хитой ва собиқ Совет Иттифоқидаги мусулмон аҳолининг ҳукуматга қарши исёнларини молиявий қўллаб-қувватлаши кун чиқар юртга бир гуруҳ (асосан татарлар) мусулмонларнинг кириб келишига асос бўлди.

    92-97
    21
    2
    2026-08-03
1 - 25 from 27 1 2 > >>