Mualliflar

  • Ramzjоn ISAKDJANOV International Islamic Academy of Uzbekistan Muallif

Kalit so‘zlar:

Метафизика икки ҳақиқат назарияси Вожиб ал вужуд мумкин ал вужуд эманация пантеизм Ақлул аввал ақлул кулл субстанция акциденция натуралистик фалсафа эмпиризм Ал- ишорот ват-танбеҳот

Annotasiya

Мақола буюк файласуф Абу Али ибн Синонинг фалсафий қарашларини ёритишга бағишланган. Фалсафа та­рихида энг мураккаб масалалардан бири – метафизика, яъни табиатдан ташқаридаги мавжудлик ҳақидаги ғоялар ва уларнинг мантиқий таҳлилидир. Айнан ибн Сино бу мураккаб таълимотни ривожлантирди ва мантиқий билиш услубидан фойдаланди. Кўпгина ғарб олимлари Ибн Сино меросини бир томонлама ўрганганлар. Унинг методологиясига турлича баҳо берганлар.

Мақолада мазкур ёндашувлар кўрсатиб ўтилган. Ибн Синонинг теологик масалаларга мантиқий ёндашув услубини ўрганиш ҳозирги кундаги ислом фалсафасига оид муҳим тадқиқотлардандир. Чунки дин ва фалсафа син­тези масаласи ҳозирги давргача баҳсли масала бўлиб келмоқда. Ибн Синонинг тафаккур маҳсули ҳозирги давргача инсон ақлининг чегара билмас сарҳадлари намунаси бўлиб хизмат қилмоқда.

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma'lumotlari hali mavjud emas.

Bibliografik manbalar

1. http://dereksiz.org. 2016 й.

2. Gryunebaum G.E. Klassicheskiy islam. -M.: Nauka, 1988.

3. Xivar al-Biruni va Ibn Sina. Abdulkarim al-Yafi. – Damashq: Darulfikr, 2002.

4. Abu Nasr Forobiy. “Risolalar” T. “Fan”. 1975.

5. Ibn Sina. “Danish-name”. Per. A.M.Bogoutdinova. Stalinabad,157.

6. Abu Ali Ibn Sina. K 1000-letiyu so dnya rojdeniya. “Fan”, Tashkent, 1980.

7. Yo‘ldosh Jumaboev. “O‘zbekiston falsafa va axloqiy fikrlar taraqqiyoti tarixidan” T. “O‘qituvchi”, 1997.

8. V.V.Sokolov “Srednevekovaya filosofiya”. M. “Vыsshaya shkola” .1979.

9. Qo‘shoqov SH.S. Din, falsafa va fanda ijod muammosi. Monografiya.-T.:Fan,2001.

10. Sharq falsafasi qadriyatlari va ularning O‘zbekiston ma’naviy hayotidagi o‘rni. (Ilmiy maqolalar to‘plami). ToshDShI.:-Toshkent, 2009.

11. Muhammad Lutfiy Jum’a. Tarix falasifati-l-islam. – Qohira: A’lamu-l-kutub, 1999.

12. Ibn Sina (Avitsenna), “Nauka”, Moskva, 1980.

13. Izbrannыe proizvedeniya mыsliteley stran Blijnego i Srednego Vostoka. M., 1961.

14. Xotamiy S.M. Islom tafakkuri tarixidan. Tarj.: N.Qodirzoda.- T.: “Minhoj” nashr., 2003.

15. Ahmedova M.A. Arab aristotelizmi va lotin averroizmi: sharq va g‘arb falsafa an’analarining o‘zaro ta’siri. “Sharq falsafasi qadriyatlari va ularning O‘zbekiston ma’naviy hayotidagi o‘rni” Ilmiy maqolalar to‘plami. -T.:2009.

16. Sirojiddinov Sh. Islom falsafasiga kirish: kalom ilmi. O‘quv qo‘llanma. –T.: 2008.

17. Abu Nasr Forobiy. Fazilat, baxt-saodat va kamolot haqida. Muqaddima, tarjima va izohlar muallifi: M.Qodirov. – T.: “Yozuvchi”, 2001.

18. Abdurazzoq Muhiyiddin. Abu Xayyon Tavhidiy.: Qohira.1949.

19. Abu Xayyon Tavhidiy. “Al-imta val-muonasa” Qohira, A.Amin va V.Zayn nashri 1-3 tomlar, 1939.

20. A.Irisov. “Abu Ali Ibn Sino. Hayoti va ijodiy merosi”.T. “Fan”.1980.

21. G‘azzoliy. Taxofut al-falasifa / Doktor Ali Bumalxu tahriri va sharhi ostida. –Bayrut: Daru va maktabul xilal, 2002.

22. Sagadeev A.V. Ibn Rushd. – M.:Nauka. 1973.

23. Ibn Rushd. Taxofut at-taxofut / Doktor Sulaymon Dunyo tahriri ostida. –Qohira: Darul ma’orif, 1964.

24. Al-falsafat al-islamiya va bina al-insan al-ma’asir. –Qohira, 1997.

25. Grigoryan. S.N. Srednevekovaya filosofiya narodov Blijnego i Srednego Vostoka. –M.,1966

Tegishli maqolalar

Matluba YULDASHEVA, MILLIY  MAFKURA –  JAMIYATNI MODERNIZATSIYALASH  JARAYONINING ASOSIY  POYDEVORI , Islom ziyosi: Jild 8 № 2 (2025)

Muxriddin JO‘RAYEV , XATIB  BAG‘DODIYNING “AL­JOME” ASARIDA  RIHLA  MASALASI AKS  ETISHI , Islom ziyosi: Jild 9 № 1 (2026)

Durbek RAKHIMDJANOV, Ziyoda YAKUBOVA, NAJMIDDIN  KUBRONING “TA’VILOT AN­NAJMIYA” ASARIDA  DOVUD PAYG‘AMBAR  OBRAZI:  GERMENEVTIK TAHLIL , Islom ziyosi: Jild 9 № 1 (2026)

Aziza QURBONOVA, OVQATDAGI KASHRUT VA HALOL MASALASIDA YAHUDIYLIK VA ISLOM DININING XUSUSIYATLARI , Islom ziyosi: Jild 6 № 4 (2023)

Ilhomjon BEKMIRZAEV, ИСЛОМДА ҚОЗИЛИК МАҲКАМАЛАРИ ФАОЛИЯТИ (X-XIII АСРЛАР) , Islom ziyosi: Jild 3 № 2 (2020)

Abdumannan ISMATULLAEV, МОВАРОУННАҲРДА ЁЗИЛГАН ТАЖВИД ВА ҚИРОАТ ИЛМИГА ДОИР МАШҲУРМАНБАЛАР , Islom ziyosi: Jild 3 № 2 (2020)

Dilafruz TURDIEVA, МАЛАЙЗИЯ ТАЪЛИМ ТИЗИМИ ТАРИХИДАН , Islom ziyosi: Jild 3 № 2 (2020)

Ziyodilla ZINATULLAYEV, ИСЛОМНИНГ КИРИБ КЕЛИШИ АРАФАСИДА МАРКАЗИЙ ОСИЁДАГИ ИЖТИМОИЙ-СИЁСИЙ ВАЗИЯТ , Islom ziyosi: Jild 3 № 2 (2020)

Bahromkhuzha MAHAMADHODZHAEV, ЎРТА ШАРҚ ВА ЎРТА ОСИЁДА ПЕДАГОГИК ФИКР ВА ТАЪЛИМ (IХ-ХII АСРЛАР) , Islom ziyosi: Jild 3 № 2 (2020)

Mavlyuda XODJAYEVA, Turdali JUMAYEV, Alimjon DADAMUHAMEDOV, Barno SAYDAKHMEDOVA, АЛ-ҲАКИМ АТ-ТЕРМИЗИЙ ЗИЁРАТГОҲИ МОБИЛ ИЛОВАСИНИНГ ДАСТУРИЙ ТАЪМИНОТИ , Islom ziyosi: Jild 3 № 2 (2020)

Bundan tashqari, ushbu maqola uchun shunga o'xshash maqolalar uchun kengaytirilgan qidiruvni boshlang mumkin.