Mualliflar

  • Guzal KADIROVA Tashkent State University of Oriental studies Muallif

Kalit so‘zlar:

Глобаллашув демократия фуқаролик жамияти ёндашув давлат сиёсий жамият ҳуқуқ тузилма цивилизация монархия республика буржуа жамияти

Annotasiya

Фуқаролик жамиятини ўрганишда жуда кўп ёндашувлар мавжуд. Бироқ шу пайтгача унинг моҳияти, келиб чиқиши ва тарихий чегараларининг умум эътироф этган «формулалари» шаклланмаган. Умуман олганда, фуқаролик жамиятининг демократияни ривожлантириш, жамиятни сиёсий либераллаштириш ва инсон ҳуқуқлари муаммолари билан чамбарчас боғлиқ бўлган асослари назарий мушоҳаданинг узун йўлини босиб ўтган.

Юқорида келтирилган анъаналар ўзаро фарқ қилишига қарамай, уларнинг ҳаммасини умумий принциплар бирлаштириб туради. Аввало, бу – барча инсонлар табиатан эркин ва қонун олдида тенг шахслардир, деган принцип. Бошқа томондан, бу – алоҳида индивидлар эркинлигининг реал соҳасини белгиловчи қонунлар универсал аҳамиятга эгалигини билдирувчи принцип. Учинчи томондан, бу амалдаги қонунчилик доирасида ўз манфаатлари йўлида ўз эҳтиёжлари ва ҳаракатларини ифодалашга доир эркинлик принципи, шунингдек қонун ва тегишли институтлар билан кафолатланган ихтиёрий бирлашмаларни ташкил қилиш ҳуқуқидир. Тўртинчидан, бу давлат томонидан ҳимояланган мулк сотиб олиш ва уни тасарруф этиш борасидаги эркинликдир. 

Ушбу мақолада фуқаролик жамияти ва давлат ўртасидаги муносабатларни барқарорлаштирувчи ҳамда жамиятга давлатнинг аралашувидан ҳимояланишнинг зарурий даражасини берувчи механизмлар танқид этилган. Шунингдек,  фуқаролик жамиятининг бу ва бошқа хусусиятлари ривожланган мамлакатларда, жумладан Ўзбекистон ҳам мансуб бўлган янги мустақил давлатларда, унинг шаклланиши ва ривожланиши жараёнлари таҳлил қилинган.

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma'lumotlari hali mavjud emas.

Bibliografik manbalar

1. Golenkova 3. i dr. Stanovleniye grajdanskogo obhestva i sotsialnaya stratifikatsiya // Sotsis. - M., 1995.- № 5.- S. 29-37.

2. Gobbs T. Sochineniya: V 2-x t.- M.: Mo‘sl, 1964. - T. 1.- S. 132-137.

3. Lokk Dj. Sochineniya: V 3-x t.- M.: Mo‘sl, 1988. - T. 2. - S. 56-57.

4. Problemo‘ formirovaniya grajdanskogo obhestva. - M.: In-t sotsiol. RAN, 1993. - S. 22-24.

5. Reznik Yu. Grajdanskoye obhestvo kak fenomen sivilizatsii: Ideya grajdanskogo obhestva v sotsialnoy mo‘sli. - M.: Soyuz, 1993. - S. 127-130.

6. Gegel G. Filosofiya prava // Filosofskoye naslediye: Sb.- M.: Mo‘sl, 1990. - S. 278.

7. Nersesyans B. Filosofiya prava Gegelya: Istoriya i sovremennost // Gegel G. Filosofiya prava. - M.,

1990.- S. 30-31.

8. Marks K., Engels F. Poln. sobr. soch.- Izd. 2-ye.- T. 13. - S. 224.

9. Tokvil A. O demokratii v Amerike. - M.: Progress, 1987. - S. 48.

10. Vityuk V. Ukazan. soch. - S. 41.

11. Berger P. Kapitalisticheskaya revolyutsiya: 50 tezisov o protsvetanii, ravenstve i svobode. - M.:

Progress-Univers, 1994. - 300 s.

12. Nisbet R. Progress - istoriya idei. - M.: IRISEN, 2007. - 557s.

13. Obhaya i prikladnaya politologiya / Pod obh. red. V.Jukova, B.Krasnova. - M.: MGSU,1997. - S. 433.

14. Kastels M. Informatsionnaya epoxa: Ekonomika, obhestvo i kultura: Per. s angl. / Pod nauchn. red.

O.Shkaratana. - M.: GU-VSHE, 2000. - 480 s.

15. Karnaux V. Rossiya i globalnoye grajdanskoye obhestvo // Strategiya formirovaniya

grajdanskogo obhestva v Rossii. - SPb., 2002. - S. 113.

16. Gutorov V. Sovremenno‘ye konsepsii grajdanskogo obhestva // Grajdanskoye obhestvo v Rossii: Strategiya i taktika formirovaniya. - SPb., 2002.- S. 116-118.

17. Xabermas Yu. Demokratiya. Razum. Nravstvennost. - M., 1992.

18. Berger P., Lukman T. Sotsialnoye konstruirovaniye realnosti: Traktat po sotsiologii znaniya. - M., 1995.

19. Obhaya i prikladnaya politologiya / Pod red. V.Jukova, B.Krasnova. - M.: MGSU, 1997.

Tegishli maqolalar

Matlyuba QAHHOROVA, Bakhtiyor ABSATTAROV, АХЛОҚ, АХЛОҚИЙ МЕЗОН ВА АХЛОҚИЙ МЕЪЁР ҲАҚИДАГИ ҚАРАШЛАР ЭВОЛЮЦИЯСИ , Islom ziyosi: Jild 3 № 1 (2020)

Durbek RAHIMJONOV, ГЛОБАЛЛАШУВ ЖАРАЁНИДА ЭКСТРЕМИЗМ ҒОЯЛАРИ ТАЪСИРИГА ТУШГАН КИШИЛАРНИ ИЖТИМОИЙ РЕАБИЛИТАЦИЯ ҚИЛИШНИНГ АҲАМИЯТИ , Islom ziyosi: Jild 2 № 1 (2019)

Yulduz NAMAZOVA, ЖАДИДЛАРНИНГ МАЪРИФАТПАРВАРЛИК ҒОЯЛАРИДА МИЛЛИЙ ТАЪЛИМ ТИЗИМИ , Islom ziyosi: Jild 3 № 3 (2020)

Odiljon ERNAZAROV, МИН СУЛОЛАСИ ДАВРИДА ХИТОЙДА МУСУЛМОНЛАРНИНГ ЎТРОҚЛАШУВ ЖАРАЁНЛАРИ , Islom ziyosi: Jild 4 № 4 (2021)

Odiljon ERNAZAROV, IX-XVI АСРЛАРДА ХИТОЙ МУСУЛМОНЛАРИНИНГ МАМЛАКАТ ИЖТИМОИЙ, ИҚТИСОДИЙ ВА МАДАНИЙ ҲАЁТИДАГИ ИШТИРОКИ , Islom ziyosi: Jild 3 № 3 (2020)

Аслиддин СУЛТОНОВ, МАДАНИЙ ТАРАҚҚИЁТНИНГ ЯНГИ ФАЛСАФИЙ ПАРАДИГМАСИ , Islom ziyosi: Jild 2 № 4 (2019)

Mamurjon ERKAEV, ИСЛОМ ҲУҚУҚИДА ОРИЯ МУНОСАБАТЛАРИНИНГ ШАРЪИЙ ҲУКМИ ВА УНИНГ ТУРЛАРИ , Islom ziyosi: Jild 3 № 3 (2020)

U.B. SHAKAROV, АДОЛАТЛИ БОШҚАРУВ РЕГЛАМЕНТИНИ ТАШКИЛ ЭТИШДА АХЛОҚИЙ ТАМОЙИЛЛАР , Islom ziyosi: Jild 2 № 4 (2019)

Durbek A. RAKHIMDJANOV, ЁШЛАРНИ БУЗҒУНЧИ ҒОЯЛАРДАН ҲИМОЯ ҚИЛИШДА ТАРБИЯНИНГ ЎРНИ , Islom ziyosi: Jild 4 № 1 (2021)

Muminjon XUJAEV, МАҲМУДХЎЖА БЕҲБУДИЙ – ЖАДИД ИСЛОҲОТЛАРИ ЕТАКЧИСИ , Islom ziyosi: Jild 3 № 3 (2020)

Bundan tashqari, ushbu maqola uchun shunga o'xshash maqolalar uchun kengaytirilgan qidiruvni boshlang mumkin.