Authors

  • Qosimjon SODIQOV INTERNATIONAL ISLAMIC ACADEMY OF UZBEKISTAN Author
  • Govhar RAHMATOVA INTERNATIONAL ISLAMIC ACADEMY OF UZBEKISTAN Author

DOI:

https://doi.org/10.47980/TLOI/2021/2/36%20-%2045

Keywords:

folklore symbol image artistic thought artistic style semantics device lyric quartet fine arts

Abstract

Lyric songs depict how rich is the aesthetic taste of the Turkic peoples and their special love for verbal art for a long period, and the fact that they possessed artistic resources capable of competing with the most agile peoples of their time. Moreover, these songs illustrate the artistic views of the Turks.

Pure lyrical experiences, with their novelty, the richness of images, and unique pathos, have always engaged the reader. The poetry of the Turkic peoples is studied as a separate phenomenon in the history of world literature. Mahmud Kashgari’s Divani lugat at-Turk provides extensive information about the foundations of Turkish poetry and its scope.

We can see the first paradigms of lyric poetry in the oral poetry of the Turkic peoples in the Divani lugat at-Turk. As a great linguist of his time and an advanced thinker – Kashgari proves each word with its specific expression or a piece of poetry. Each poem in his work is unique regarding its artistic value and semantics. We can see this, especially in these lyrical poems. Even simple episodes in lyrical songs demonstrate the ability of our ancestors to express thoughts beautifully.

The lyrical passages in the Divani lugat at-Turk consist of the description of the mistress, the sad moments of the separation of beloved ones, and the poems addressed to his beloved one. The issue of fine art and its location is noteworthy in them. The devices used in them play an essential role as the initial version in the context of the literature of the Turkic peoples. The author cites some examples of such poetic art: tashbih, oxymoron, metaphor, tajnis, repetition, hyperbole (mubalaga), irsali masal, etc. These devices were actively reflected in all types of poetry of the later period.

This article discusses the semantics of lyrical poems in the Divani lugat at-Turk and reveals their fine art.

Downloads

Download data is not yet available.

References

1. Akbulak Ö (2015). Divanü lügat-it-türk’te geҫen su ile ilgili terimler üzerine bir inceleme. Akademik Sosyal Araștırmalar Dergigi, Yıl: 3, Sayı: 9, Mart 2015, s. 385-410.

2. Arat R.R. (2016) Eski türk șiiri. – Ankara: Türk tarihi kurumu basımevi, 1991; Kaya D. Divanü lügati’t-türk´teki şiirler hece ölçülü mü aruz ölçülü? // Türk Kültürü Araştırmaları Dergisi. – № 2. – Ankara, 2016. – S. 13-22.

3. Elоve A.İ. (1936) Dîvanü Lugatit – Türk teki halk şiirleri // Türkün, 1936. – № 6. – S. 54-59; – № 7. – S. 65-72; – № 8. – S. 65-72; Türkün, 1937. – № 9. – S. 1-8; – № 10. – S. 32-40; – № 11. – S. 29-38.

4. Kaya D. (2016) Divanü lügati’t-türk´teki şiirler hece ölçülü mü aruz ölçülü? // Türk Kültürü Araştırmaları Dergisi. – № 2. – Ankara, 2016. – S. 13-22.

5. Korkmaz Z. (1995) Kâşgarlı Mahmud ve divanu lûgati’t türk // Türk Dili Üzerine Araştırmalar. – Ankara, 1995. – S. 254-260.

6. Maḥmūd al-Kāšгarī. (1985) Compendium of the turkic dialects (Dīwān Luγāt at-Turk). Edit and Translated with Introduction and Indices by R. Dankoff, J. Kelly. Part I-III. – Harvard, 1982, 1984, 1985.

7. Кошғарий, Maҳмуд. (2017) Девону луғати-т-турк [Tуркий сўзлар девони]. Нашрга тайёрловчи Қ. Содиқов. – Tошкент: Ғафур Ғулом, 2017.

8. Абдурауф Фитрат. (2006) Танланган асарлар. 4 жилдлик. 4 жилд. Энг эски турк адабиёти намуналари. – Тошкент: Маънавият, 2006.

9. Абдураҳмонов А. (2004) Туркий халқлар оғзаки ижоди (Энг қадимдан исломгача бўлган давр). – Самарқанд: СамДУ, 2004.

10. ДТС (1969). Древнетюркский словарь. – Ленинград, 1969.

11. Исҳоқов Ё. (2006) Сўз санъати сўзлиги. – Тошкент: Zarqalam, 2006.

12. Қаюмов А (2006) ва бошқалар. Қадимги ёзма ёдгорликлар. – Тошкент: Ёзувчи, 2000.

13. Қадимий ҳикматлар. (1987) – Тошкент: Адабиёт ва санъат, 1987.

14. Маматқулов М. (2004) Қадимги туркий адабиётда жанрлар поэтикаси. Филол.ф.н... дис. – Тошкент, 2004.

15. Ражабов Д. (2013) «Девону луғатит турк»даги адабий парчалар ҳақида // Ўзбек тили ва адабиёти, 2013. – № 2. – Б. 106-111.

16. Раҳмонов Н. (2018) «Девону луғоти-т-турк» – адабий манба сифатида // «Девону луғоти-т-турк» – туркий халқларнинг ноёб ёзма ёдгорлиги» мавзуидаги халқаро илмий анжуман материаллари. – Тошкент, 2018. – Б. 54-66.

17. Содиқов Қ. (2016) «Девону луғати-т-турк»да асарида келтирилган лирик шеърлар семантикасига

бир боқиш // «Шарқ таржимашунослиги: тарихи, ҳозирги куни ва келажаги» Республика илмий-амалий конференция тўплами. – Тошкент: ТошДШИ, 2016. – Б. 19-28.

18. Содиқов Қ. (20141) «Девону луғати-т-турк» ва унинг ўзбек тилшунослиги тараққиётидаги ўрни // Sharq mash’ali, 2014. – № 2 (46). – Б. 15-19.

19. Содиқов Қ. (20142) «Девону луғати-т-турк»да кечган yelkin~elkin сўзи ва унинг шеърий узиндилардаги семантикаси // «Шарқ таржимашунослиги: тарихи, ҳозирги куни ва келажаги» Республика илмий-амалий конференция тўплами. – Тошкент: ТошДШИ, 2014. – № 2. – Б. 24-28.

20. Стеблева (19761) И.В. К анализу типа повествования в поэтических текстах из «Диван лугат аттурк» Махмуда ал-Кашгари // Turcologica. К семидесятилетию академиква А.Н. Кононова. – Ленинград: Наука, 1976. – С. 319-324.

21. Стеблева И.В. (19762) Поэтика древнетюркской литературы и ее трансформация в раннеклассический период. – Москва: Наука, 1976.

22. Стеблева И.В. (1971) Развитие тюркских поэтических форм в XI веке. – Москва: Наука, 1971.

23. Стеблева И.В. (2012) Тюркская поэтика. Этапы развития VIII-XX вв. – Москва: Восточная литература, 2012.

24. Хайитметов А. (1974) Қадимги туркий шеърият ҳақида // Ҳаётбаҳш чашма. – Тошкент: Адабиёт ва санъат, 1974. – Б. 138-149.

25. Хайитметов А. (1972) О древней поэзии тюрков (по материалам «Дивани луғатит турк» Махмуда Кашгари) // Советская тюркология. – Баку, 1972. – № 1. – С. 123-129.

26. بر گزیده ی متون نظم ترکی (از محمود کاشغری تاغریبی تبریزی). .26.تألیف: دکتر حسین محمدزاده صدیق. – تبریز: اختر،

Similar Articles

Govhar RAHMATOVA, THE SYMBOLISM OF COLORS IN THEQUATRAINS “DIVANI LUGATI-T-TURK” , The Light of Islam: Vol. 2 No. 3 (2019)

Lola AZIMOVA, CLASSIFICATION OF WORKS OF ISLAMIC HISTORY IN UZBEK CLASSICAL LITERATURE (XVII-XIX CENTURIES) , The Light of Islam: Vol. 7 No. 4 (2024)

Matluba YULDASHEVA, NATIONAL  IDEOLOGY THE  MAIN FOUNDATION  OF THE  PROCESS  OF MODERNIZATION  OF  SOCIENY , The Light of Islam: Vol. 8 No. 2 (2025)

Nigora MULLASODIQOVA, Kanagat ABDIRAMASHEVA, WAYS OF EXPRESSION OF OPINIONS IN SCIENCE RHETORIC , The Light of Islam: Vol. 6 No. 4 (2023)

Nargiza SHOALIEVA, Safar ABDULLOH, AN ARTISTIC EXPRESSION OF THE CONNECTION BETWEEN “MAN AND THE UNIVERSE” IN THE WORKS BY SUHRАB SIPEHRI , The Light of Islam: Vol. 3 No. 4 (2020)

Abdul-Razek Sadiq HILAL, DERIVATIVES  BETWEEN MORPHOLOGICAL  STRUCTURE AND SEMANTIC  ORIENTATION  (IN  HADITH TERMINOLOGY) , The Light of Islam: Vol. 8 No. 4 (2025)

Muzaffar KAMILOV, THE  CONTRIBUTION  OF  MAWARANNAHR SCHOLARS TO THE  DEVELOPMENT  OF FIQH , The Light of Islam: Vol. 9 No. 1 (2026)

Nodir TALIPOV, A  COMPARATIVE  STUDY  OF THE THEORETICAL AND  FUNCTIONAL INTERPRETATION  OF  PARTICLES  IN THE WORKS  OF  MUSTAFA AL­GHALĀYINĪ AND ABD AL-QĀHIR AL­JURJĀNĪ , The Light of Islam: Vol. 9 No. 1 (2026)

Feruza NIZAMOVA, ABOUT PERSIAN POETRY , The Light of Islam: Vol. 6 No. 1 (2023)

Aydos YAKUPOV, THE SOCIO-RELIGIOUS AND HISTORICAL LANDSCAPE OF THE ARAL SEA REGION: GENESIS OF ITS FORMATION , The Light of Islam: Vol. 8 No. 1 (2025)

You may also start an advanced similarity search for this article.