DOI:
https://doi.org/10.47980/TLOI/2024/2/11-19Ключевые слова:
акида рассказчик санад мутазила джахмия иститаат вера утверждение исповедание хаваридж.Аннотация
В данной статье рассматривается, как на самом деле возникли некоторые существующие мнения об актуальности труда имама Абу Ханифы “ал-Фикх ал-Акбар”. Также на основании около 40 достоверных источников доказано, что эта работа принадлежит Абу Ханифе. В прошлом представители мутазилитов были одними из первых, кто отрицал, что имам Абу Ханифа написал “ал-Фикх ал-Акбар”, и выяснилось, почему они это сделали. В данной работе отмечается, что мутазилиты пошли по пути отрицания данного труда, поскольку это противоречило их основным положениям. Анализируются мнения и взгляды западных исследователей по данному вопросу. Кроме того, утверждается, что сомнения в авторстве имама Абу Ханифы беспочвенны, поскольку в данной работе не приводятся аяты и хадисы Корана, а также затрагиваются некоторые вопросы юриспруденции.
По мнению некоторых исследователей, некоторые темы, связанные с наукой теологии и сущностью или аразом (восхождением, признаком), представленные в произведении “ал-Фикх ал-Акбар”, были переняты из работ других негреческих и неарабских ученых. Также еще при жизни имама Абу Ханифы выражалось сомнение в его авторстве этого произведения. Однако безосновательно было бы утверждать, что имам Абу Ханифа не знал этих терминов. Потому что переводы сочинений греческих и неарабских философов еще не принял в его время широко распространенной формы, но для ряда философских сочинений уже было положено начало перевода и научная общественность стала знакомиться с ними. Это также можно увидеть в исследованиях переводческой работы ранних периодов Омейядов и Аббасидов.
Существуют основные тексты «ал-Фикх ал-Акбар», наиболее известным среди них является текст Мухаммада ибн Мустаки Ашира (1142-1219/1730-1804), известного как Хафид. Этот санад связан с имамом Абу Ханифой через 30 передатчиков. Одна из причин популярности этого санада заключается в том, что помимо ханафитских передатчиков в него входят также маликитские, шафиитские и ханбалитские ученые.
Среди доктринальных произведений, автором которых утверждается имам Абу Ханифа, наиболее достоверным является “ал-Фикх ал-Акбар”, в котором излагаются основные положения ханафизма и матуридизма. Поэтому эту работу полностью и подробно преподают в Мовароуннахре, Турции, Индии, Пакистане, Ираке и Сирии, где большинство начеселния составляют ханафиты. Данный труд также является одним из основных учебников медресе и заучивается студентами.
Скачивания
Библиографические ссылки
1. Abdulhalim Mahmud (1989). At-Tafkir al-falsafiy fi-l-islom. Bayrut : Maktabaa al-Maorif. 234 s.
2. Abdulqodir Qurashiy (1993). Al-Javohir al-muziya (J. 5). Hajar : Dor at-tiboa va-n-nashr. 532 s.
3. Abdulqohir Bag‘dodiy Shofe’iy (1988). Al-Farq bayn al-firaq. Qohira : Maktabaa Ibn Sino. 286 s.
4. Abdulqohir Bag‘dodiy Shofe’iy (1928). Usul ad-din. Istanbul : Matbaa ad-davla. 360 s.
5. Abu Ja’far Tahoviy (1910). Bayon as-sunna. Qozon : Maorif kutubxonasi. 421 s.
6. Abu Mansur Muhammad Samarqandiy Moturidiy (1903). Sharh al-fiqh al-akbar. Haydarobod : Matbaa majlis doirat al-maorif. 178 s.
7. Abul Muin Nasafiy (1993). Tabsirat al-adilla / Tahqiq: Husayn Atoy. Anqara : Nashriyot riosat ash-shuun ad-diniya. 564 s.
8. Abulmuzaffar Isfaroiniy (1955). At-Tabsir fi-d-din. Misr : Maktabaa al-xonjiy. 456 s.
9. Abulyusr Muhammad Bazdaviy (2003). Usul ad-din. Qohira : Maktabaa al-azhariya. 271 s.
10. Адилбаев А., Адилбаева Ш. (2014). Абу Ханифа и ханафитский мазхаб. Алматы : Кокжиек. 444 s.
11. Akmaluddin Bobartiy (1997). At-Taqrir (J. 1). Makka : Jomea Umm al-quro. 343 s.
12. Ali Qori (2002). Al-Asmo al-janiya. Patna : Xudobaxsh. 575 s.
13. Al-Olim va-l-mutaallim (1949). Rivoyat Abi Muqotil an Abu hanifa / Tahqiq: Muhammad Zohid Kavsariy. Qohira : Matbaa al-Anvor. 234 s.
14. Alouddin Abdulaziz Buxoriy (1890). Kashf al-asror (J. 1). Istanbul : Shirkati saffohiya usmoniya. 354 s.
15. Aminov Hamidulloh (2022). Imomi A’zam Abu Hanifa va uning ilmiy asariga qarshi aytilgan da’volarga raddiya. Toshkent : O‘zbekiston xalqaro islom akademiyasi nashriyot-matbaa birlashmasi. 147 s.
16. Ash-Shofiy fi-l-usul. Ketabpediya.com sayti qo‘lyozmasi. 187 s.
17. Badriddin Zarkashiy (1992). Al-Bahr al-muhit (J. 1). Kuvayt : Dor as-safva. 486 s.
18. Brannon M. Wheeler (2004). Abu Hanifa // The Encyclopedia of Islam and the Muslim World. Volum I. USA : Macmillan Reference. 234 s.
19. Faxrulislom Ali Bazdaviy (2016). Kanz al-vusul ila ma’rifat al-usul. Madina : Dor as-siroj. 452 s.
20. Givone Jozeph (1977). The Murji’a and the theological school of Abu Hanifa. A historical and ideological study. Edinburgh : University Press. 321 s.
21. Ibn Abulizz Dimashqiy (1993). Sharh al-aqida at-tahoviya. Bayrut : Muassasa ar-Risola. –245 s.
22. Ibn Amir Hoj (1999). At-Taqrir vat-tahbir (J. 3). Bayrut : Dor al-kutub al-ilmiya. 328 s.
23. Ibn Hajar Asqaloniy (1998). Al-Mo‘jam al-mufahras. Bayrut : Muassasa ar-Risola. 345 s.
24. Ibn Nadim (1971). Al-Fehrist / Tahqiq: Rizo Tajavvud. Tehron. 543 s.
25. Ibn Qudoma Maqdisiy (1988). Isbot sifat al-uluv. Madina : Maktabaa al-ulum val-hikam. 248 s.
26. Jaloliddin Xorazmiy Gurloniy. № mmnw4509. 314 s.
27. Jozefh Schacht (1986). Abu Hanifa al-Nu’man b. Thabit // The Encyclopedia of Islam. New edition. Yolume I. Leyden: Brill. 672 s.
28. Mahmud Kafaviy (2019). Katoib a’lom al-axyor (J. 2). Bayrut : Dor al-kutub al-ilmiya. 542 s.
29. Majmui kutub va rasoil va vasoya al-Imom al-A’zam Abi Hanifa an-No‘mon ibn Sobit at-Tamimiy al-Kufiy raziyallohu anhu / tahqiq: Doktor Muhammad ibn Ismoil Abu Avvod (2022). Ammon : Maktabaa al-g‘onim lin-nashr vat-tavze’. 465 s.
30. Maryam Salom Kor (1998). At-Tarjima fil asr al-abbosiy. Damashq: Manshurot vizora as-saqofa. 312 s.
31. Muhammad Abu Bakr Abdulloh Bozib (2016). Tabsit matn al-Fiqh al-akbar ala tariqat as-suol va-l-javob. Qohira: Dor as-solih. 62 s.
32. Muhammad ibn Abdurahmon Xammis (1996). Usul ad-din inda al-Imom Abi Hanifa. Riyoz: Dor as-Sumay’iy. 699 s.
33. Muhammad ibn Abdurahmon Xammis (2015). Al-Fiqh al-akbar li-l-Imom Abi Hanifa / Sharhan va dirosatan (J. 2). Riyoz: Maktaba ar-rushd. 256 s.
34. Najmulg‘ani Rompuriy (1970). Ta’lim al-imon. Karachi: Orombog‘. 521 s.
35. Rudolf U. (1999). Al-Maturidi i sunnitskaya teologiya v Samarkande. Almat : Fond XXI vek. 286 s.
36. Şerafettın Göljuk, Adıl Bebek (1995). El-Fıkhül-ekber // Turkıye Dıyanet Vakıf Islam ansıkkopedısı (C. 12). Turkıye : Turkıye Dıyanet Vakıfı Yayınları. 547 s.
37. Soid Ustuvoiy Naysoburiy (2005). Kitob al-e’tiqod. Aqida marviya an al-Imom al-a’zam Abi Hanifa. Bayrut : Dor al-kutub al-ilmiya. 262 s.
38. Hammod Rizo nuriy (2013). Kitobi Fiqhi akbar. Lohur: Zoviya. 342 s.
39. Hofizuddin Abul Barokat Nasafiy (2010). Kashf al-asror (J. 1). Bayrut : Dor al-kutub al-ilmiya. 563 s.
40. Hofizuddin Muhammad ibn Bazzoz Kardariy (1903). Manoqib al-Imom al-A’zam // Abul Muayyid Muvaffaq Xorazmiy. Manoqib al-Imom al-A’zam Abu Hanifa (J. 1). Haydarobod : Majlis doirat al-maorif an-nizomiya. 234 s.
41. Husomiddin Sig‘noqiy (2001). Al-Kofiy. Riyoz: Maktabaa ar-rushd. 421 с.
42. Wensinck A. J. (1932). The Muslim Greed. Its genesis and historical develohment. London : Gambridge at rhe University Press. 304 s.

