Mualliflar

  • Sunnatullo MUXIDDINOV International Islamic Academy of Uzbekistan Muallif

Kalit so‘zlar:

Зарафшон округи генерал-губернатор мутавалли мударрис имом муаззин ҳужра нозир уезд адно авсат аъло

Annotasiya

Мақолада XIX асрнинг охири – XX аср бошларида Самарқандда мадрасаларнинг умумий ҳолати, сони, улар­нинг даромадлари таҳлил қилинган. Муаллиф Туркистон генерал-губернаторлиги даврида мадрасалар мулки­нинг бошқаруви ва Самарқанд вилоятида соҳани назорат қилишдаги ўзига хос жиҳатларни очиб берган. Янги ҳукуматнинг бу ўқув даргоҳларини бошқаришдаги сиёсатининг мадрасалар фаолиятига таъсири, мадраса тала­баларининг рус тилига муносабати, рус амалдорларининг мадрасалар ўқув жараёнига рус тилини киргизишдан кўзлаган мақсадлари очиб берилган. Мадрасалардаги талабаларнинг аниқ сони манбалар асосида кўрсатилган. Самарқанд мадрасаларининг жойлашуви вилоят миқёсида таҳлил қилиниб, талабалар сонининг номутаносиб­лиги сабаблари келтирилган. Шунингдек, мадрасаларнинг ўқув жараёни, ўқув фанлари ва китоблар рўйхати кел­тирилган. Ўқув жараёнидаги фанлар ва ўқитиладиган дарсликларнинг ютуқ ва камчиликлари ҳақида холисона фикр билдирилган. Айни даврга оид бўлган Самарқанд мадрасалари ўқув жараёни минтақадаги бошқа вилоятлар мадрасалари ўқув жараёни билан таққосланган ҳолда ёритилган. Самарқанд мадрасалари ҳақидаги маълумотлар ва хулосалар бирламчи манбалар, ёзма ва архив ҳужжатлари асосида берилган. Муаллиф томонидан муаммони ўрганишга доир бир қатор мустақил хулосалар илгари сурилган.

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma'lumotlari hali mavjud emas.

Bibliografik manbalar

1. Abu Bakr Muhammad ibn Ja‘far Narshaxiy. Buxoro tarixi / Fors-tojik tilidan A.Rasulov tarjimasi. – Toshkent: Fan, 1966. – B. 84.

2. O‘zR MDA, I-47, R-1. Ish- 333a. Varaq-10.

3. Bendrikov K.YE. Ocherki po istorii narodnogo obrazovaniya v Turkestane (1865 – 1917). – M.: Izd- vo Akad. ped. nauk RSFSR, 1960. – S. 54-55.

4. Muxiddinov S. XIX asr oxiri – XX asr boshlarida Samarqand viloyati madrasalarining vaqf daromadlari va ularning boshqaruvi //O‘zbekiston tarixi, 2018 yil 3-son. 15-bet.

5. Bendrikov K.YE. Ocherki po istorii narodnogo obrazovaniya v Turkestane (1865 – 1917). – M.: Izd- vo Akad. ped. nauk RSFSR, 1960. – S. 54.

6. O‘zR MDA I-181, R-1. Ish-109. Varaq-156.

7. Bendrikov K.YE. Ocherki po istorii narodnogo obrazovaniya v Turkestane (1865 – 1917). – M.: Izd- vo Akad. ped. nauk RSFSR, 1960. – S. 56.

Tegishli maqolalar

Odil ZARIPOV, ТУРКИСТОНДА РОССИЯ ИМПЕРИЯСИ МУСТАМЛАКАСИ ДАВРИДА ВАҚФ ЕРЛАРИНИНГ ҲОЛАТИ (1865 – 1881 ЙИЛЛАР СИРДАРЁ ВИЛОЯТИ МИСОЛИДА) , Islom ziyosi: Jild 4 № 2 (2021)

Numonjon TURAEV, ИМОМ БУХОРИЙНИНГ ЖАРҲГА ОИДУСЛУБИ («АТ-ТАРИХ АЛ-КАБИР»АСАРИДАГИ «МУНКАР АЛ-ҲАДИС»ВА «МАТРУК АЛ-ҲАДИС» ИБОРАЛАРИМИСОЛИДА) , Islom ziyosi: Jild 2 № 4 (2019)

Mekhrojiddin AMONOV, ЗАРАФШОН ВОҲАСИДАГИ ЭПИГРАФИК ЁДГОРЛИКЛАРНИНГ ТАРИХИЙ АҲАМИЯТИ (XV-XIX АСРЛАР) , Islom ziyosi: Jild 6 № 3 (2023)

Feruza `AMONOVA, БУХОРО АМИРЛИГИДА МАҲАЛЛИЙ МУЛКДОРЛАР ҚАТЛАМИНИНГ ШАКЛЛАНИШИ (XIX АСР ОХИРИ ВА XX АСР БОШЛАРИ) , Islom ziyosi: Jild 2 № 4 (2019)

Abduvakhob UMAROV, TURKISTONDAGI (1867-1920) AN’ANAVIY TA’LIM TIZIMINING OLIY MAKTABLARI , Islom ziyosi: Jild 6 № 2 (2023)

Nematullo MUKHAMEDOV, АБУ БАКР ҚАФФОЛ ШОШИЙ МУҲАДДИС СИФАТИДА , Islom ziyosi: Jild 7 № 1 (2024)

Lola АZIMOVA, ХАЛҚ КИТОБИ “МУСИБАТНОМАИ ТУРКИЙ”ДА ЛИРИК ТАСВИРЛАР ТАЛҚИНИ , Islom ziyosi: Jild 2 № 3 (2019)

Nodir QOBILOV, ИМОМ  БУХОРИЙНИНГ ҲАДИСЛАРНИ ҚАБУЛ  ВА  РИВОЯТ ҚИЛИШДАГИ  УСЛУБЛАРИ , Islom ziyosi: Jild 8 № 3 (2025)

Soatmurod Uralovich PRIMOV, “АЛ-ФИҚҲ АЛ-АКБАР” АСАРИНИНГ МУАЛЛИФИ ВА САНАДИ БОРАСИДАГИ ҚАРАШЛАР , Islom ziyosi: Jild 7 № 2 (2024)

Mahfuzaxon JALOLDINOVA, ИМОМ МУСЛИМНИНГ “САҲИҲИ МУСЛИМ” АСАРИДАГИ ИЖТИМОИЙ ҲИМОЯГА ОИД ҲАДИСЛАР ТАҲЛИЛИ , Islom ziyosi: Jild 5 № 2 (2022)

Bundan tashqari, ushbu maqola uchun shunga o'xshash maqolalar uchun kengaytirilgan qidiruvni boshlang mumkin.