DOI:
https://doi.org/10.47980/TLOI/2020/1/163%20-%20170الكلمات المفتاحية:
sodda fe’llar خواستن [xāstan] sodda fe’li leksik-semantik variantlar funksional ekvivalent ma’no guruhlari invariant ma’no formal invariantالملخص
Maqolada xāstan sodda fe’lining leksik-semantik variantlari asosida aniqlangan ma’no guruhlari, ularning funksional ekvivalentlari tadqiq qilinadi. Xāstan sodda fe’lining besh ma’no guruhi taklif qilinadi hamda maqola hajmi cheklanganligidan kelib chiqgan holda faqat uning ikkinchi ma’no guruhiga oid bo‘lgan so‘ramoq, iltimos qilmoq; talab qilmoq ma’nolarida qo‘llaniladigan variantlari haqida so‘z yuritiladi. Funksional ekvivalentlar mo‘tabar manbalar asosida aniqlanadi va turli xil adabiyotlardan keltirilgan misollar orqali tahlilga tortiladi. Tahlil natijalariga ko‘ra har bir funksional ekvivalentlar ma’nosini o‘zida jamlovchi invariant ma’nolar ya’ni iltimos qilmoq ma’nosining turli ma’no ottenkalarini o‘z ichiga olgan umumiy ma’no hamda so‘ramoq, iltimos qilmoq, talab qilmoq ma’nolarini ifodalashdagi funksional ekvivalentlari tomonidan ifodalanadigan barcha ma’no ottenkalarini o‘z ichiga olgan umumiy, ya’ni invariant ma’nolar aniqlanadi va taklif qilinadi. Invariant ma’no funksional ekvivalentlardan birida mujassam bo‘lishi, ya’ni mazkur fe’llar ushbu ma’no guruhlaridan har birida o‘z invariantiga ega bo‘lishi biroq ushbu fe’llar vositasida ifodalanayotgan ma’no ottenkalariga ko‘ra bo‘lingan ma’no guruhchalarining barchasida ham ma’noni ifodalovchi asosiy so‘z vazifasida kela olmasligi haqida so‘z yuritiladi, xulosalar keltiriladi hamda misollar orqali asoslanadi.
التنزيلات
المراجع
ابو نصر احمدی جام. روضة المذنبین و جنة المشتاقین. تهران، 2731. (Abu Nasr Ahmadi Jom. Ravdat ul-mo‘znebin va jannat ol-mo‘shtoqiyn. Tehron, 1372.)
بزرگ علوی. چمدان. تهران، امیر کبیر، 7531. (Bo‘zo‘rg Alavi. Chamedon. Tehron, Amir kabir, 1357.)
جلال آل احمد. سه تار. تهران، انتشارات فردوسی. چاپ دوم، 9431. (Jalol Ol-e Ahmad. Se tor. Tehron. Enteshorot-e Ferdo‘usi. Chope do‘vvo‘m. 1349.)
خانلری. نمونه هایی از نثر فصیح فارسی معاصر. تهران، بی نا، .8331 (Xonlari. Nemunehoyi az nasr-e fasih-e forsi-ye mo‘oser. Tehron, Bino, 1338.)
صادق هدایت. سه قطره خون. تهران، امیر کبیر، 1431. (Sodeq Hedoyat, Se qatr-e xun. Tehron, Amir Kabir, 1341.)
محمد علی جمال زاده. قصه ما به سر رسید. تهران، شرکت مؤلفان و مترجمان ایران، 7531. (Mohammad Ali Jamolzode, Qesse-ye mo be sar resid. Tehron, Sherkat-e mo‘allefon va mo‘tarjemon-e iron, 1357.)
محمد محمود. زمین سوخته. تهران، نشر نو، 1631. (Mo‘hammad Mahmud. Zamin-e suxte. Tehron, Nashr-e no‘u, 1361.)
محمد مصدق. خاطرات و تألمات دکتر مصدق. تهران، علمی، 0631. (Mo‘hammad Mosaddeq. Xoterot va ta’allo‘mot-e do‘kto‘r Mo‘saddeq. Tehron, Elmiy, 1360.)
مرتضی مشفق کاظمی. تهران مخوف. تهران، ابن سینا، 0431. (Mortazo Moshfeq Kozemi. Tehron-e maxuf. Tehron, Ebn-e Sino, 1340.)
پایگاه اطلاع رسانی ابتکار. تاریخ انتشار خبر: 72 اسفند 2991: ww.ebtekarnews.com
(Poygoh-e ettelorasoni-ye ebtekor. Torix-e enteshorot-e xabar: 27 esfand, 1992.)
پایگاه اطلاع رسانی عصر خودرو. تاریخ انتشار خبر: 13 فروردین www.asrekhodro.com :2991
(Poygoh-e ettelorasoni-ye asr-e xo‘dro‘. Torix-e enteshorot-e xabar. 31 farvardin, 1992.)
روزنامه کیهان، مورخ 2931/11/8 (Ruznome-ye keyhon, mo‘arrex-e 1392/11/8.)
.www.asriran.com :سایت تحلیلی عصر ایران
(Soyt-e tahlili-ye asr-e iron.) .www.tasnimnews.com :سایت خبرگزاری تسنیم
(Soyt-e xabargo‘zori-ye tasnim.) .www.irna.ir :سایت خبرگزاری جمهوری اسلامی
(Soyt-e xabargo‘zori-ye jo‘mhuri-ye eslomi.) .http://isna.ir :)سایت خبرگزاری دانشجویان ایران )ایسنا
(Soyt-e xabargo‘zori-ye doneshjuyon-e iron (isno).) .http://solhnews.org :سایت خبرگزاری صلح
(Soyt-e xabargozori-ye so‘lh.) محبت نیوز. آژانس خبری مسیحیان ایران. تاریخ انتشار خبر: 5 مهر
.www.mohabatnews.com :1931 (Mohabat nyus. Ojons-e xabari-ye masihiyon-e iron. Torix-e enteshorot-e xabar. 5 mehr 1391.)
edu.kaums.ac.ir/Default.aspx?PageID=205 ir.sputniknews.com/world/201910285404609-%D9%BE%D9%84%DB%8
shabestan.ir/detail/News/439299
www.aa.com.tr/fa/%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86/%D8%AA%
www.jamaran.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%AC%DB%8C-

